Η ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΚΡΑΙΟΒΑ

Η ίδρυση της οργανωμένης σχολικής εκπαίδευσης στην Κράιοβα συνδέεται με το όνομα του γιου του επίσημου οινοχόου Constantin Obedeanu (1759), ο οποίος νοίκιαζε τη Μονή Obedeanu στον Επίσκοπο του Ramnic και εξέφρασε την επιθυμία του «να βρει ένα δάσκαλο για τη διδασκαλία των παιδιών».

Η σχολική εκπαίδευση στην Κράιοβα άνθησε υπό τον Αλέξανδρο Υψηλάντη, Κωνσταντίνο Υψηλάντη και Ιωάννη Βόδα Καραγέα που αύξησαν τις επιδοτήσεις για τη Σχολή Obedeanu

Ως το 1821 το διδακτικό πρόγραμμα έδινε ιδιαίτερη σημασία στην Ελληνική και Γαλλική γλώσσα, στην αριθμητική και στη Ρουμανική γλώσσα.

Την 1η Οκτωβρίου 1825, οι Έφοροι των Σχολείων του Βουκουρεστίου ενημέρωσαν τον Αλέξανδρο Γκίκα, καϊμακάμη της Κράιοβα, ότι ο κυβερνήτης Γρηγόριος Δημήτριος Γκίκας είχε αποφασίσει να οργανώσει σχολική εκπαίδευση στη Ρουμανική γλώσσα σε όλες τις πόλεις. Την άνοιξη του 1826, ιδρύθηκε η Εθνική Σχολή Ρουμανικής Γλώσσας στην Εκκλησία του Obedeanu. Πρόκειται για τη δεύτερη, χρονολογικά, Σχολή Μέσης Εκπαίδευσης των Ρουμανικών Πριγκιπάτων μετά τη Σχολή του Αγίου Σάββα στο Βουκουρέστι (ιδρύθηκε το 1818).

Η Σχολή Obedeanu διέκοψε τη λειτουργία της το 1830. Η νέα της ονομασία ήταν Κεντρική Σχολή και λειτούργησε από το 1831 ως το 1842 στο κτήριο της Εκκλησίας της Παναγίας Ντούντου και από το 1842 ως το 1895 στο κτήριο που σήμερα στεγάζεται η Εθνική Σχολή Καρόλου Ι. Το 1895 η Σχολή μετακόμισε στο σημερινό της κτήριο.

Η Δημόσια Σχολή Θηλέων ιδρύθηκε το 1835 με χρηματοδότηση του Iordache Otetelisanu και στεγαζόταν σε οικήματα που είχε προσφέρει ο επίσημος οινοχόος Lazaro (γι’ αυτό το λόγο ονομάζεται Ίδρυμα Lazaro-Oteteliseanu). Μετά το 1864 ονομάστηκε «Κεντρική Σχολή Θηλέων» (Ίδρυμα Θηλέων).

Το 1883, το Ίδρυμα Lazaro-Oteteliseanu ονομάστηκε Παιδαγωγικό Ίδρυμα, γιατί εκεί εκπαιδεύονταν (με πενταετή φοίτηση) οι μελλοντικοί δάσκαλοι των δημοτικών σχολείων. Η παράδοση του πολιτιστικού αυτού χώρου συνεχίζεται σήμερα με την Ανωτέρα Σχολή Φιλολογίας-Ιστορίας "Elena Cuza" (το σημερινό κτήριο οικοδομήθηκε μεταξύ 1927-1935).

Την 1η Νοεμβρίου, ιδρύθηκε η πρώτη τάξη του Γνήσιου Γυμνασίου. Το γυμνάσιο αυτό έγινε η Ανωτέρα Σχολή "Fratii Buzesti" το 1901.

Το 1870 ιδρύθηκαν η Προπαρασκευαστική Σχολή Διδασκάλων (η σημερινή Ανωτέρα Παιδαγωγική Σχολή ιδρύθηκε μεταξύ 1888-1891), η Σχολή Τεχνών και Επιτηδευμάτων (εδώ σπούδασε ο μεγάλος γλύπτης Constantin Brancusi) και η Ανωτέρα Εμπορική Σχολή Gheorghe Chitu (στο παλαιό κτήριο στεγάζεται σήμερα η Ιατρική Σχολή

Σήμερα στην Κράιοβα υπάρχουν 43 δημοτικά και γυμνάσια, 28 ανώτερες σχολές με διάφορες δομές, 18 επαγγελματικές σχολές και 17 ανώτερες σχολές με μεταπτυχιακά προγράμματα.

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΣΧΟΛΕΣ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΑ

Η πρώτη πανεπιστημιακή Σχολή της Κράιοβα, η έδρα της Γεωπονίας, ιδρύθηκε τη 17η Απριλίου 1948. Ακολούθησε το Ίδρυμα Ηλεκτρικών Μηχανών και Συσκευών το 1951 και το Παιδαγωγικό Ίδρυμα τριετούς φοίτησης (με έδρες Φιλολογίας, Μαθηματικών, Φυσικής, Χημείας, Θετικών επιστημών και Ιστορίας & Γεωγραφίας) το 1962.

Το 1974 το Πανεπιστήμιο της Κράιοβα είχε 7 σχολές (η βασική διάρθρωση ήταν η εξής: Θετικές επιστήμες, Φιλολογία & Ιστορία, Οικονομικές επιστήμες, Ιατρική, Ηλεκτροτεχνική, Γεωργία, Κηπουρική). Σήμερα υπάρχουν 16 σχολές και φοιτούν τόσο Ρουμάνοι όσο και ξένοι φοιτητές (το Πανεπιστημιακό έτος 1995-1996 ήταν εγγεγραμμένοι 15,447 φοιτητές, εκ των οποίων οι 862 ήταν αλλοδαποί).

Πανεπιστημιακή Εκπαίδευση:

· Σχολή Θετικών επιστημών (Φυσική, Χημεία, Βιολογία)

· Σχολή Σωματικής Αγωγής

· Σχολή Μαθηματικών και Πληροφορικής

· Σχολή Λογοτεχνίας και Ιστορίας

· Νομική Σχολή "Nicolae Titulescu"

· Σχολή Θεολογίας

Οικονομική Εκπαίδευση:

· Σχολή Οικονομικών Επιστημών

Ιατρική Εκπαίδευση:

· Σχολή Γενικής Ιατρικής

· Σχολή Στοματολογίας

· Σχολή Φαρμακολογίας

Τεχνολογική Εκπαίδευση:

· Σχολή Αυτοματισμού, Ηλεκτρονικών Υπολογιστών και Ηλεκτρονικής

· Σχολή Ηλεκτροτεχνικών

· Σχολή Ηλεκτρομηχανικής

Γεωπονική Εκπαίδευση:

· Σχολή Κηπουρικής

· Σχολή Γεωργίας

Η επιστημονική έρευνα υποστηρίζεται τόσο από τα πανεπιστήμια όσο και από την ίδρυση ερευνητικών ιδρυμάτων εξειδικευμένων σε διάφορους τομείς: μηχανική ηλεκτρομηχανών και μετασχηματιστών, βιομηχανία του λιγνίτη, σχεδιασμός δασών, σχεδιασμός πόλεως και πολεοδομία, αυτοματισμός και τεχνικές μαθηματικής ανάλυσης. Μετά το Δεκέμβριο του 1989, ιδρύθηκαν πολλά πολιτιστικά και επιστημονικά/επαγγελματικά ιδρύματα που προσπαθούν με τις δραστηριότητές τους να ανανεώσουν τη διανόηση της περιοχής.

Αξίζει να αναφερθούν το Ίδρυμα Γαλλικής Βιβλιοθήκης Omnia (στον πολιτιστικό τομέα) και η Ρουμανική Εταιρία για τη Βελτιστοποίηση της κατανάλωσης ενέργειας SOCER

ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΑ ΙΔΡΥΜΑΤΑ

Υπάρχουν πολλά πολιτιστικά ιδρύματα στην Κράιοβα. Το Εθνικό Θέατρο (ιδρύθηκε το 1852 και είναι φημισμένο σε όλο τον κόσμο), Το θέατρο μαριονετών Punch και Judy (1956), η «Φιλαρμονική Ορχήστρα Oltenia» (ιδρύθηκε το 1947 - φιλοξένησε ορισμένα σημαντικά εθνικά και διεθνή φεστιβάλ), το «Λυρικό Θέατρο» (1972, μετονομάστηκε σε Θέατρο Όπερας και Οπερέτας "Elena Theodorini" το 1996).

Οι βιβλιοθήκες αποτελούν σημαντική πλευρά της πολιτιστικής ζωής της πόλης. Η πρώτη δημόσια βιβλιοθήκη της Κράιοβα ιδρύθηκε το 1840. Οι πιο σημαντικές βιβλιοθήκες της πόλης είναι οι εξής: Η κομητειακή βιβλιοθήκη «Alexandru και Aristia Aman», η Πανεπιστημιακή Βιβλιοθήκη, η Γερμανική Βιβλιοθήκη και η Γαλλική Βιβλιοθήκη «Omnia».

Παρόλο που υπήρχαν πολλοί συλλέκτες παλαιών έργων τέχνης στην Κράιοβα, το πρώτο μουσείο ιδρύθηκε το 1908. Σήμερα μπορεί κανείς να επισκεφτεί πολλές καλλιτεχνικές εκθέσεις, ιστορικές και αρχαιολογικές εκθέσεις, εθνογραφικές εκθέσεις, εκθέσεις φυσικών επιστημών, κλπ.

Η 7η τέχνη του κινηματογράφου έφθασε νωρίς στην Κράιοβα. Πρέπει να αναφέρουμε το γεγονός ότι μόλις δύο χρόνια μετά την πρώτη παγκόσμια κινηματογραφική παράσταση που επέτυχαν οι αδελφοί Lumiere στο Παρίσι, παρουσιάστηκαν στην Κράιοβα ταινίες μικρού μήκους.

Η περιέργεια μετετράπη σε ενδιαφέρον και πάθος για τη νέα αυτή μορφή τέχνης. Έτσι, το 1915 υπήρχαν πέντε κινηματογράφοι στην Κράιοβα. Η πόλη χάρισε στον κόσμο του κινηματογράφου πολλούς πραγματικούς δεξιοτέχνες που έγιναν αστέρες: τη Jenny Holt (Ecaterina Vladescu Olt), την Polla Illery (Paula Iliescu), την Elisa la Porta (Eliza Strainul), τον σκηνοθέτη Jean Negulescu (πολύ γνωστό στο Hollywood).

ΣΗΜΑΝΤΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ

Ακολουθεί σύντομος κατάλογος των σημαντικότερων μορφών της πόλης:

Ο Petrache Poenaru (1799-1875), ιδρυτής των εθνικών σχολών στο Βουκουρέστι και την Κράιοβα, ηγετική μορφή της εκπαίδευσης της Βλαχίας για τρεις δεκαετίες, εφευρέτης του στυλό μελάνης.

Ο διπλωμάτης Nicolae Titulescu, ο μόνος διπλωμάτης που εξελέγη δύο φορές, το 1930 και το 1931 Πρόεδρος του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, μέλος της Ρουμανικής Ακαδημίας, Επίτιμος Διδάκτωρ των Πανεπιστημίων Αθηνών και Μπρατισλάβα, Πρόεδρος της Διεθνούς Διπλωματικής Ακαδημίας.

Ο μηχανικός Constantinescu, εφευρέτης, δημιουργός της επιστήμης της ακουστικής.

Ο φημισμένος επιστήμων Henri Coanda, εφευρέτης του αεριωθούμενου, πατέρας του "φαινομένου Coanda ", σημαντικό μέλος της Βρετανικής Βασιλικής Ακαδημίας.

Οι μαθηματικοί Gheorghe Titeica και Traian Lalescu;

Ο αστρονόμος Nicolae Coculescu, ιδρυτής του Αστεροσκοπείου του Βουκουρεστίου, βραβευμένος από την Ακαδημία Επιστημών του Παρισιού.

Οι γιατροί Dimitrie Gerota, Demetru Paulian;

Οι συγγραφείς Alexandru Macedonski, Traian Demetrescu, Gib I. Mihaescu, Alexandru Mitru, Marin Sorescu;

Ο φιλόσοφος C.Radulescu-Motru, τελευταίος Πρόεδρος της Ρουμανικής Ακαδημίας

Ο γλύπτης Constantin Brancusi, ονομαστός καλλιτέχνης;

Οι ζωγράφοι Theodor Aman, Constantin Lecca, Eustatiu Stoenescu, Ion Tuculescu;

Ο συνθέτης Ion Vasilescu;

Ο τενόρος Grigore Gabrielescu ...

Από τα έργα:

Ιστορία της Κράιοβα – Εκδοτικός Οίκος "Scrisul Romanesc", 1977

Κράιοβα, Οδηγός Πόλης - Florea Firan, Alexandru Firescu, Εκδοτικός Οίκος "Sport-Turism", 1982